Η Πολιτεία αναβαθμίζει θεσμικά, χρηματοδοτικά και επικοινωνιακά τον ορεινό όγκο, επιχειρώντας να τον καταστήσει ισότιμο πυλώνα της εθνικής αναπτυξιακής στρατηγικής. Κεντρικό εργαλείο αυτής της στροφής αποτελεί η σύσταση της Ειδικής Γραμματείας Ορεινών Περιοχών, με αποστολή τον οριζόντιο συντονισμό πολιτικών, έργων και πόρων για τις ορεινές κοινότητες.
Η Γραμματεία λειτουργεί ως ενιαίος θεσμικός πυλώνας για τον ορεινό χώρο, «κουμπώνοντας» πάνω σε μια στρατηγική 12 πυλώνων, ένας εκ των οποίων είναι και ο τουρισμός, που στοχεύουν στην ανατροπή της απομόνωσης, στη στήριξη της τάσης επιστροφής στις ρίζες και στην ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής. Το πρόγραμμα ενισχύεται χρηματοδοτικά σε ετήσια βάση και, σύμφωνα με τον κ. Κοντογεώργη, ο οποίος μίλησε σε ειδική εκδήλωση τουΥπουργείου Τουρισμού, οι πόροι προσεγγίζουν το 1 δισ. ευρώ από το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης, το ΕΣΠΑ και το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, αποκλειστικά για ορεινές περιοχές.
«Με τη σύσταση της Ειδικής Γραμματείας Ορεινών Περιοχών, το ελληνικό κράτος αποκτά για πρώτη φορά έναν ενιαίο θεσμικό πυλώνα αποκλειστικά αφιερωμένο στον ορεινό όγκο της χώρας. Στόχος μας είναι να κλείσουμε την ψαλίδα της υστέρησης, να δώσουμε σε περιοχές που έμειναν πίσω τα εργαλεία για να «ανοίξουν τα φτερά τους» και, κυρίως, να μην κρυβόμαστε πίσω από το δάχτυλό μας απέναντι στη μεγάλη πτώση που γνώρισαν αρκετές ορεινές κοινότητες τις προηγούμενες δεκαετίες. Θέλουμε να ανατρέψουμε την αίσθηση απομόνωσης και να δείξουμε έμπρακτα στους κατοίκους ότι οι ανάγκες τους βρίσκονται στο επίκεντρο της προσοχής μας. Η τάση επιστροφής στις ρίζες, που ήδη παρατηρούμε από τα μεγάλα αστικά κέντρα προς την περιφέρεια, είναι μια δυναμική που επιδιώκουμε να υποστηρίξουμε με συγκεκριμένες πολιτικές, υποδομές και κίνητρα, ώστε η ζωή στον ορεινό χώρο να αποτελεί συνειδητή επιλογή και όχι συμβιβασμό», σημείωσε ο Υφυπουργός Παρά τω Πρωθυπουργώ, Θανάσης Κοντογιώργης.
Στο πεδίο του τουρισμού, η σημαντικότερη θεσμική παρέμβαση είναι η δημιουργία της νέας ειδικής τουριστικής υποδομής «Προορισμός Βιώσιμου Ορεινού Τουρισμού». Το σχήμα αυτό επιτρέπει τη συγκροτημένη ανάπτυξη χιονοδρομικών κέντρων, ορειβατικών καταφυγίων, glamping και ξενοδοχειακών μονάδων σε ενιαίο πλαίσιο, με αυστηρή εναρμόνιση προς το χωροταξικό, περιβαλλοντικό και δασικό καθεστώς κάθε περιοχής. Στόχος είναι ο ορεινός προορισμός να αποκτήσει λειτουργία 12 μηνών, με διαφοροποιημένες δραστηριότητες ανά εποχή, ώστε να πάψει να εξαρτάται αποκλειστικά από τη «χιονοκάλυψη» λίγων εβδομάδων.
Η στρατηγική για «τουρισμό 12 μήνες τον χρόνο» τοποθετεί τον ορεινό όγκο στην αιχμή του δόρατος της περιφερειακής ανάπτυξης. Τα στοιχεία του 2025 δείχνουν νέο ρεκόρ τουριστικών εσόδων, άνω των 23,6 δισ. ευρώ, με τις εισπράξεις να αυξάνονται ταχύτερα από τις αφίξεις, στοιχείο που η κυβέρνηση αξιοποιεί ως ένδειξη ποιοτικής αναβάθμισης και ενίσχυσης της βιώσιμης διάστασης του τουρισμού. Παράλληλα, η σημαντική άνοδος της κίνησης τον χειμώνα καταγράφεται ως απόδειξη ότι ο στόχος του 12μηνου τουρισμού δεν είναι πλέον θεωρητικό σύνθημα, αλλά μετρήσιμο αποτέλεσμα για ορεινούς προορισμούς και τοπικές κοινωνίες.
Στο χρηματοδοτικό επίπεδο, ενεργοποιείται ένα σύνθετο μίγμα πόρων από το Ταμείο Ανάκαμψης, το ΕΣΠΑ και το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης, με σαφή κατεύθυνση προς τις ορεινές υποδομές. Στο πλαίσιο του «Ελλάδα 2.0» προβλέπεται πακέτο περίπου 90 εκατ. ευρώ ειδικά για έργα ορεινού τουρισμού, που περιλαμβάνει αναβάθμιση χιονοδρομικών κέντρων, ορεινών καταφυγίων και βασικών υποδομών πρόσβασης, καθώς και δημιουργία ειδικής ψηφιακής πλατφόρμας προβολής του ορεινού τουρισμού. Επιπλέον, προωθούνται επενδύσεις σε δρόμους, υδρεύσεις–αποχετεύσεις, κέντρα υγείας, κινητές μονάδες υγείας, σχολεία και γρήγορο διαδίκτυο, με στόχο να διασφαλιστεί ότι η ζωή στον ορεινό χώρο συνοδεύεται από ασφάλεια και ποιότητα ζωής για τους κατοίκους και όχι μόνο για τους επισκέπτες.
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται και στον εσωτερικό τουρισμό ως μοχλό τόνωσης της ζήτησης στις ορεινές ζώνες. Το πρόγραμμα «Τουρισμός για Όλους 2025» παρέχει vouchers έως 600 ευρώ με αυξημένη επιδότηση για την off season περίοδο ώστε να ενισχυθούν ειδικά ορεινοί και λιγότερο προβεβλημένοι προορισμοί, ενώ η νέα περίοδος 2026–2027 συνεχίζει στη ίδια κατεύθυνση. Σε συνδυασμό με αντίστοιχα προγράμματα κοινωνικού τουρισμού της ΔΥΠΑ, η κυβέρνηση επιχειρεί να διαμορφώσει ένα σταθερό «ρεύμα» Ελλήνων επισκεπτών προς τα βουνά, πέρα από τις κλασικές εξορμήσεις εορτών ή Σαββατοκύριακων.
«Το 2026 ολοκληρώνονται τα έργα του νέου προγράμματος για τον τουρισμό, που χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, με έναν από τους σημαντικότερους άξονες να αφορά τον ορεινό τουρισμό, συνολικού προϋπολογισμού περίπου 90 εκατ. ευρώ. Στο πακέτο αυτό περιλαμβάνεται η αναβάθμιση των υποδομών στα χιονοδρομικά κέντρα της χώρας, αλλά και η δημιουργία ειδικής ψηφιακής πλατφόρμας προβολής του ορεινού τουρισμού, που θα χαρτογραφεί και θα αναδεικνύει οργανωμένα τους ορεινούς προορισμούς και τις δραστηριότητες που προσφέρουν.
Στο πλαίσιο της στρατηγικής μας επιλογής για την ανάπτυξη και ανάδειξη της ορεινής Ελλάδας, παρουσιάζουμε σήμερα για πρώτη φορά ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα προβολής της ορεινής χώρας, με στόχο να ενισχύσουμε την αναγνωρισιμότητα και την ελκυστικότητα αυτού του μοναδικού τμήματος της ελληνικής επικράτειας. Πιστεύω ότι η ορεινή Ελλάδα έχει τη δυναμική ενός ολοκληρωμένου τουριστικού προορισμού, ικανού να προσφέρει ένα πολυδιάστατο σύνολο εμπειριών και μια πληθώρα επιλογών, όπως αυτές διαμορφώνονται μέσα από τις ειδικές μορφές τουρισμού – από τον οινοτουρισμό και τη γαστρονομία μέχρι την χιονοδρομία και τις δραστηριότητες ευεξίας», ανέφερε μεταξύ άλλων στην ομιλία της η Υπουργός Τουρισμού, Όλγα Κεφαλογιάννη.
Στο επικοινωνιακό επίπεδο, η καμπάνια «Ορεινή Ελλάδα σε πάει ψηλά όλο τον χρόνο» λειτουργεί ως ομπρέλα για όλες τις παρεμβάσεις. Με οπτική ταυτότητα εμπνευσμένη από τα βουνά, το φως, το νερό και τα δάση, επιχειρεί να παρουσιάσει την ορεινή χώρα ως τόπο ανάτασης– σωματικής, ψυχικής και πνευματικής – και όχι απλώς ως εναλλακτικό χειμερινό προορισμό. Η καμπάνια στοχεύει αρχικά στην εγχώρια αγορά, με προοπτική σταδιακής εξωστρέφειας σε ξένες αγορές που αναζητούν βιώσιμες, αυθεντικές εμπειρίες, όπως ο οινοτουρισμός, η γαστρονομία και ο πολιτισμός σε μικρές κοινότητες.
Τέλος, η κυβέρνηση συνδέει ευθέως την πολιτική για τον ορεινό όγκο με την περιφερειακή συνοχή και τη δημογραφική ισορροπία. Η «τάση επιστροφής στις ρίζες» που καταγράφεται, όπως αναφέρθηκε στην εκδήλωση, σε ορισμένα μεγάλα αστικά κέντρα επιχειρείται να ενισχυθεί με κίνητρα μετεγκατάστασης, ψηφιακές πλατφόρμες ενημέρωσης για υποδομές και ευκαιρίες στις ορεινές περιοχές, αλλά και με ενεργό συν‑σχεδιασμό πολιτικών μαζί με την αυτοδιοίκηση και τις τοπικές κοινωνίες. Στόχος, όπως τονίζουν οι αρμόδιοι, είναι ένα δίκαιο, βιώσιμο μοντέλο ανάπτυξης που θα μοιράζει τα οφέλη του τουρισμού και της πράσινης μετάβασης σε κάθε ορεινό χωριό και κωμόπολη, από τον Έβρο μέχρι την Κρήτη.
Ρεπορτάζ Ρεγγίνα Σαβούρδου
www.ertnews.gr
