Αλλαγές στον τρόπο χορήγησης και διαχείρισης της ετήσιας κανονικής άδειας έφερε από την 1η Ιανουαρίου η αναμόρφωση της εργατικής νομοθεσίας, χωρίς να θίγεται ο βασικός κορμός των δικαιωμάτων των εργαζομένων. Οι νέες ρυθμίσεις στοχεύουν κυρίως στην ενίσχυση της ευελιξίας, αλλά και στη μείωση της γραφειοκρατίας για τις επιχειρήσεις.
Σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, το δικαίωμα στην άδεια παραμένει ακέραιο ως προς τη διάρκειά του και τη σύνδεσή του με τα έτη προϋπηρεσίας, ωστόσο αλλάζει ο τρόπος με τον οποίο μπορεί να αξιοποιηθεί μέσα στο έτος.
Η βασική αλλαγή αφορά τη δυνατότητα κατάτμησης της ετήσιας άδειας. Έτσι από την 1η Ιανουαρίου, η άδεια δεν θα χρειάζεται να λαμβάνεται υποχρεωτικά ενιαία, καθώς θεσμοθετείται η τμηματική χορήγησή της, έπειτα από έγγραφη αίτηση του εργαζομένου προς τον εργοδότη.
Η άδεια θα μπορεί να κατανέμεται σε περισσότερα από ένα χρονικά διαστήματα εντός του ίδιου έτους, με σαφείς ελάχιστες διάρκειες. Κάθε τμήμα άδειας θα πρέπει να περιλαμβάνει τουλάχιστον πέντε συνεχόμενες εργάσιμες ημέρες για όσους εργάζονται με πενθήμερο και έξι ημέρες για το εξαήμερο σύστημα, ώστε να διασφαλίζεται ουσιαστικός χρόνος ανάπαυσης.
Παραμένει, παράλληλα, η ανάγκη συνεννόησης εργοδότη και εργαζομένου για τον χρόνο χορήγησης της άδειας. Σε περιπτώσεις διαφωνίας, εξακολουθεί να υπάρχει η δυνατότητα προσφυγής στην Επιθεώρηση Εργασίας, η οποία λειτουργεί ως μηχανισμός επίλυσης διαφορών.
Σημαντική αλλαγή επέρχεται και στη διοικητική διαδικασία. Από το 2026 καταργείται η υποχρέωση προαναγγελίας της άδειας στο πληροφοριακό σύστημα Εργάνη, μια διαδικασία που μέχρι σήμερα επιβάρυνε τις επιχειρήσεις με πρόσθετες δηλώσεις.
Στη θέση της, εισάγεται η απολογιστική καταχώριση της άδειας, η οποία θα πραγματοποιείται εντός του επόμενου μήνα από τη χορήγησή της. Με τον τρόπο αυτό περιορίζεται το διοικητικό βάρος, ενώ διατηρείται η δυνατότητα ελέγχου από τις αρμόδιες αρχές.
Παρά τις νέες δυνατότητες ευελιξίας, ο πυρήνας της ετήσιας κανονικής άδειας παραμένει αμετάβλητος. Η διάρκειά της εξακολουθεί να καθορίζεται από την προϋπηρεσία και το είδος της εργασιακής σχέσης, ενώ δεν μπορεί να αντικατασταθεί με χρηματική αποζημίωση, παρά μόνο σε περίπτωση λύσης της σύμβασης εργασίας.
Επιπλέον, εξακολουθεί να ισχύει η διάταξη που προβλέπει ότι τουλάχιστον το 50% των εργαζομένων κάθε επιχείρησης πρέπει να λαμβάνει την άδειά του στο διάστημα από Μάιο έως Σεπτέμβριο, παρά τις συζητήσεις που έχουν αναπτυχθεί για μεγαλύτερη ευελιξία στη συγκεκριμένη ρύθμιση.
Η ετήσια άδεια παραμένει αναφαίρετο δικαίωμα των εργαζόμενων και πρέπει να εξαντλείται εντός του ημερολογιακού έτους εντός του οποίου θεμελιώνει το συγκεκριμένο δικαίωμα. Αν δεν δοθεί, μεταφέρεται, αλλά πρέπει να χορηγηθεί το αργότερο έως τις 31 Μαρτίου του επόμενου έτους.
Αν τελικώς δεν ληφθεί, μετατρέπεται σε χρηματική αποζημίωση ως εξής: εφόσον η άδεια δεν χορηγήθηκε με υπαιτιότητα του εργοδότη, τότε οφείλει να καταβάλει τις αποδοχές αδείας αυξημένες κατά 100% (διπλάσιες).
Εάν δεν υπάρχει ευθύνη του εργοδότη, τότε καταβάλλεται το ποσό του μισθού που αντιστοιχεί στις ημέρες (υπόλοιπο) άδειας που δεν πήρε ο εργαζόμενος.
ot.gr
