Ο τουρισμός μπροστά σε νέες προκλήσεις – Τα «εργαλεία» και οι ευκαιρίες
Σε μια εποχή σημαντικών ανατροπών σε γεωπολιτικό επίπεδο, όπως επισήμανε πρόσφατα ο Πρωθυπουργός, τα διεθνή ταξίδια δέχονται και πάλι μια πίεση από την έξαρση της αβεβαιότητας σε ένα περιβάλλον που ήδη επιβαρύνεται και από οικονομικές συμπιέσεις.
Στην Ελλάδα, σήμερα, περισσότερο παρά ποτέ, οφείλουμε να βρούμε λύσεις ώστε η τουριστική ανάπτυξη , όχι μόνο να διασφαλιστεί, αλλά και να απλωθεί στο χώρο και στο χρόνο. Και αναζητούμε εναλλακτικές μορφές που είναι σε θέση να εξυπηρετήσουν αυτό το στόχο. Ο Τουρισμός «φαντάζει» ως μια σανίδα σωτηρίας στο όποιο «τσουνάμι» μπορεί και πάλι να μας κατακλύσει. Ας κάνουμε λοιπόν μια συνεπή, συνετή και οργανωμένη χρήση κάθε πηγής που μπορεί να μας κρατήσει όρθιους ως χώρα και ως λαό.
ΘΕΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΟΥ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΛΗΦΘΟΥΝ ΥΠΟΨΗ
-Η μετάβαση από τον μαζικό στον επιλεκτικό τουρισμό που ήδη έχει σηματοδοτηθεί πριν την εμφάνιση του φαινομένου του κορωνοϊού «απελευθερώνει» ένα σημαντικό μέρος του διακινούμενου πληθυσμού με αποτέλεσμα της αποτροπή τυχόν «χειραγώγησής» του προς συγκεκριμένες κατευθύνσεις.
– Η τάση «ανακάλυψης» νέων περιοχών πέρα από τις παραδοσιακές που τα προηγούμενα χρόνια δέσποζαν στον τουριστικό χάρτη προσθέτει ευκαιρίες γνωριμίας με προορισμούς που διαθέτουν και το βιωματικό στοιχείο.
-Η πάντα ισχυρή διασύνδεση του τόπου με τη μυθολογία, πολύ περισσότερο όταν αυτή «συμπλέει» με το τουριστικό προϊόν.
Ο ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ
Την τελευταία δεκαετία η διεθνής κρίση εξαπλώθηκε ταχύτατα σε όλους τους τομείς της οικονομίας. Η συρρίκνωση του κύκλου εργασιών, η εκτόξευση της ανεργίας, η μείωση των επενδύσεων, η ενεργειακή κρίση και η εξ αυτής οικονομική ύφεση που την ακολουθεί, θεωρούνται τα αναπόφευκτα δεινά της εποχής. Ο τουρισμός επλήγη σε παγκόσμια κλίμακα, όχι όμως στον ίδιο βαθμό. Αυτό σημαίνει ότι παραμένει ένα αξιόπιστο «όχημα» εξόδου από την ύφεση, αρκεί να μην επηρεαστεί από το γεωπολιτικό περιβάλλον που ήδη εμφανίζεται ασταθές.
Ωστόσο, την ώρα που ο Παγκόσμιος Οργανισμός Τουρισμού προβλέπει ότι ο τουρισμός στις ανερχόμενες οικονομίες θα φτάσει μέχρι το 2030 σε ποσοστό 57% της παγκόσμιας αγοράς, έναντι 47% το 2010, η παθογένεια της εποχικότητας παραμένει στη χώρα μας με κίνδυνο την υπερσυγκέντρωση πληθυσμών σε τουριστικούς προορισμούς.
ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΩΝ ΒΙΩΣΙΜΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ
Ποια είναι λοιπόν η λύση ώστε ο Τουρισμός να παίξει τον αποφασιστικό ρόλο βιώσιμης ανάπτυξης των οικονομιών στις χώρες υποδοχής τουριστών; Σίγουρα η διεύρυνση της επισκέψιμης περιόδου. Η επέκταση όμως της τουριστικής περιόδου βασίζεται στην ανάπτυξη των ειδικών εκείνων θεματικών μορφών, που ολοένα και περισσότερο κερδίζουν σημαντικά μερίδια ταξιδιωτών και μάλιστα «φανατικών», πράγμα που συμβάλει και στην επανάληψη της επίσκεψης, ένα εξίσου βασικό ζητούμενο για την επιτυχία κάθε στρατηγικής προσέγγισης των αγορών.
Ειδικά στην Ελλάδα, που, παρά τις επιτυχίες των προηγούμενων ετών, διανύει μία εποχή μεγάλης αβεβαιότητας και έντονου ανταγωνισμού, η άσκηση της τουριστικής πολιτικής οφείλει, όπως έχουμε τονίσει και στο παρελθόν, να είναι απόλυτα ταυτισμένη με τους κανόνες της αγοράς. Να λαμβάνει, δηλαδή, υπόψη τους νόμους της προσφοράς και ζήτησης και τις σύγχρονες μεθόδους του marketing. Για να επιτευχθεί αυτό πρέπει:
- Πρώτον να υπάρξει πολιτική, άρα στρατηγική.
- Δεύτερον να έχει βάθος χρόνου, άρα αποτελεσματικότητα και
- Τρίτον να είναι στοχευμένη, ώστε να διασφαλίζει τη διείσδυση στις ομάδες ενδιαφέροντος.
Παράλληλα, κάθε προορισμός, οφείλει να καταβάλει προσπάθεια εξάλειψης του οιουδήποτε αρνητικού στοιχείου που είναι ικανό να αποτρέψει την επίσκεψη. Γιατί, λόγω και του ανταγωνισμού, κανένας δυνητικός επισκέπτης δεν θεωρείται πλέον αμελητέος. Και αυτό μπορεί να επιτευχθεί εάν υπάρξει μέριμνα βελτίωσης των υποδομών και του επιπέδου των υπηρεσιών. Στο πλαίσιο αυτό, ο όμιλος MTC GROUP φρόντισε έγκαιρα να διευρύνει τις διεθνείς επαφές και τις στρατηγικές συμμαχίες ώστε να εμπλουτίσει τις παρεχόμενες υπηρεσίες με όσα σήμερα έχει η ανάγκη η αγορά του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα. Έτσι, μετά το Πανεπιστήμιο Αιγαίου για την επιστημονική οργάνωση και υλοποίηση ερευνών ικανοποίησης επισκεπτών, το Ινστιτούτο Πολιτιστικής Διπλωματίας για την προαγωγή του πολιτιστικού τουρισμού, την εταιρία Martikas Ltd και την ΟΤΤ με έδρα το Λονδίνο για την οργάνωση εκπαιδευτικών προγραμμάτων πωλητών ταξιδιών από χώρες του εξωτερικού, την Vocal Lab για τα προγράμματα ευεξίας και ευζωίας και τη Global Hellenic Diaspora για την προβολή προορισμών στην ομογένεια, προσθέσαμε πρόσφατα μια ακόμα συμμαχία με την ORIEL CONSULT AND ADVISORY για την οργάνωση αναπτυξιακών projects στο δημόσιο και ιδιωτικό τομέα με ταυτόχρονη διασφάλιση της χρηματοδότησης τους από επενδυτικά κεφάλαια ή ευρωπαϊκές χρηματοδοτήσεις.
Τι συμβαίνει με την EBRD στην Ελλάδα
Το 2026 αποτελεί σημαντικό ορόσημο για την ελληνική οικονομία. Η European Bank for Reconstruction and Development (EBRD) ολοκληρώνει την εντολή της για νέες επενδύσεις στην Ελλάδα, έπειτα από περίπου δέκα χρόνια ουσιαστικής παρουσίας. Η EBRD ξεκίνησε τη δραστηριότητά της το 2015, σε συνθήκες κρίσης, συμβάλλοντας καθοριστικά στην ανάκαμψη μέσω:
- επενδύσεων άνω των €8,3–€8,6 δισ. σε περισσότερα από 120 εμβληματικά έργα,
- στήριξης του χρηματοπιστωτικού συστήματος και της ρευστότητας,
- ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας και της προσέλκυσης ιδιωτικών κεφαλαίων.
Παρότι το mandate για νέες επενδύσεις ολοκληρώνεται, η EBRD θα συνεχίσει να διαχειρίζεται ενεργό χαρτοφυλάκιο περίπου €2 δισ., με παρουσία στην Αθήνα έως το 2027.
Τι σημαίνει αυτό στην πράξη
Για τη χώρα και τις αγορές : Η ολοκλήρωση της αποστολής της EBRD σηματοδοτεί την ωρίμανση της ελληνικής αγοράς. Η χρηματοδότηση μεταβαίνει από θεσμική στήριξη σε περιβάλλον όπου κυριαρχούν ιδιωτικά κεφάλαια και μεγαλύτερα ευρωπαϊκά εργαλεία.
Για ΜμΕ και επιχειρήσεις: Η πρόσβαση σε κεφάλαια παραμένει, αλλά:
- απαιτείται ώριμη επιχειρηματική δομή,
- καθαρό επενδυτικό αφήγημα,
- σοβαρή προετοιμασία φακέλων με αναπτυξιακό νόημα.
Για επαγγελματίες και επενδυτές : Το ενδιαφέρον στρέφεται σε:
- παραγωγική ανάπτυξη,
- πράσινη μετάβαση,
- εξωστρέφεια και σταθερά cashflows.
Το corporate finance και το project finance αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη σημασία.
Μηνιαίες Χρηματοδοτικές Εξελίξεις | AI & Παραγωγικότητα
Η τεχνητή νοημοσύνη αυξάνει την παραγωγικότητα μόνο όταν συνδέεται με:
- συγκεκριμένα use cases,
- καθαρά δεδομένα,
- σωστή χρηματοδότηση.
Για τις ελληνικές ΜμΕ αυτό σημαίνει: 90ήμερο πλάνο, data readiness, ασφάλεια και μετρήσιμο ROI.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του νέου στρατηγικού μας συμμάχου, η αποχώρηση της EBRD από νέες επενδύσεις δεν είναι αρνητικό σήμα. Είναι ένδειξη ότι η Ελλάδα περνά σε επόμενη φάση: από την ανάκαμψη στην ιδιωτικά καθοδηγούμενη ανάπτυξη. Σε αυτό το περιβάλλον, η στρατηγική προετοιμασία, η θεσμική αξιοπιστία και η παραγωγικότητα καθορίζουν ποιοι θα προχωρήσουν.
Οι προκλήσεις και οι ευκαιρίες είναι μπροστά μας. Και αφορούν τόσο την Τοπική Αυτοδιοίκηση, τουλάχιστον σε όσες περιοχές είναι ανεπτυγμένες τουριστικά ή επιθυμούν να αναπτυχθούν στο συγκεκριμένο τομέα όσο και στις επιχειρήσεις του κλάδου.
Με λίγα λόγια, οφείλουμε να «κλειδώσουμε» τη μοναδικότητα μας, να ενισχύσουμε τις αναπτυξιακές μας προοπτικές και να ατενίσουμε το μέλλον με σοβαρότητα, υπευθυνότητα και συνέπεια.
