Νέες διαστάσεις λαμβάνει η υπόθεση ανάκλησης προϊόντος ελαιολάδου με προέλευση την Κρήτη στη Γερμανία, καθώς το περιστατικό καταχωρήθηκε πλέον επίσημα στο ευρωπαϊκό σύστημα ταχείας ειδοποίησης για τρόφιμα και ζωοτροφές RASFF, με χαρακτηρισμό «Alert notification» και αξιολόγηση «σοβαρού κινδύνου». Η εξέλιξη αυτή φέρνει την υπόθεση στο επίκεντρο ευρωπαϊκών ελέγχων, ενώ ενεργοποιεί διαδικασίες διερεύνησης και ιχνηλάτησης σε περισσότερα επίπεδα.
Η ευρωπαϊκή ειδοποίηση και τα στοιχεία για τον χημικό ρύπο
Η σχετική κοινοποίηση προήλθε από τις γερμανικές αρχές, ύστερα από επίσημο έλεγχο στην αγορά, ενώ φέρει ήδη την ένδειξη «EC validated», γεγονός που σημαίνει ότι η υπόθεση έχει επικυρωθεί σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της ειδοποίησης, στο προϊόν ανιχνεύθηκαν αυξημένες συγκεντρώσεις 3-monochloropropane-1,2-diol (3-MCPD), ουσίας που συνδέεται κυρίως με τη βιομηχανική επεξεργασία φυτικών ελαίων.
Συγκεκριμένα, οι εργαστηριακές αναλύσεις κατέγραψαν τιμή 2356 ± 706,8 μg/kg, όταν το ανώτατο επιτρεπτό όριο έχει καθοριστεί στα 1250 μg/kg.
Η αναφορά της τιμής ±706,8 αφορά το περιθώριο επιστημονικής αβεβαιότητας της μέτρησης. Ακόμη όμως και στο χαμηλότερο πιθανό επίπεδο της ανάλυσης, η καταγραφή παραμένει πάνω από το επιτρεπόμενο όριο, γεγονός που οδήγησε τις αρχές να χαρακτηρίσουν την υπόθεση ως «σοβαρού κινδύνου».
Η Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφάλειας Τροφίμων (EFSA) έχει αναφέρει ότι η συγκεκριμένη ένωση ενδέχεται να συνδέεται με νεφροτοξικές επιδράσεις σε πειραματικές μελέτες και πιθανές επιπτώσεις στη γονιμότητα όταν καταναλώνεται σε υψηλές ποσότητες.
Παράλληλα, ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στους γλυκιδυλεστέρες, οι οποίοι συχνά εμφανίζονται μαζί με ενώσεις MCPD και θεωρούνται ιδιαίτερα σημαντικοί λόγω του μεταβολίτη glycidol, ο οποίος χαρακτηρίζεται γενοτοξικός και πιθανώς καρκινογόνος.
Το προϊόν που ανακαλείται και οι ενέργειες των αρχών
Το προϊόν καταγράφηκε στην κατηγορία «Fats and oils» με την περιγραφή «Olive oil for frying» και διακινήθηκε στη γερμανική αγορά με την εμπορική ονομασία «Bratolivenöl aus Kreta» της μάρκας GHORBAN®, σε συσκευασία 750 ml.
Η ανάκληση αφορά την παρτίδα LOT 250471, με ημερομηνία ελάχιστης διατηρησιμότητας 20.02.2027.
Το προϊόν διατέθηκε μέσω μεγάλων αλυσίδων λιανικής, μεταξύ των οποίων οι REWE και Edeka, ενώ η εταιρεία Ghorban Delikatessen Manufaktur GmbH κάλεσε τους καταναλωτές να μην χρησιμοποιήσουν το προϊόν και να το επιστρέψουν στα σημεία αγοράς, ακόμη και χωρίς απόδειξη, ώστε να λάβουν επιστροφή χρημάτων.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι στην κοινοποίηση εμφανίζεται η ένδειξη «Greece (ffup)», δηλαδή «Flagged for Follow-Up», στοιχείο που δείχνει ότι οι ελληνικές αρχές συμμετέχουν πλέον επίσημα στη διαδικασία παρακολούθησης και διερεύνησης της υπόθεσης.
Αυτό σημαίνει ότι ενδέχεται να πραγματοποιηθούν έλεγχοι σε παρτίδες, εγκαταστάσεις τυποποίησης, δεξαμενές αποθήκευσης, καθώς και σε διαδικασίες refining, blending και στη συνολική αλυσίδα εξαγωγής και διακίνησης του προϊόντος.
Ο ρόλος της επεξεργασίας και τα στάδια παραγωγής
Μέχρι στιγμής, ούτε οι γερμανικές αρχές ούτε οι αρμόδιοι ευρωπαϊκοί φορείς έχουν δημοσιοποιήσει στοιχεία που να συνδέουν την παρτίδα με συγκεκριμένη ελληνική εταιρεία παραγωγής ή τυποποίησης.
Στην αγορά τροφίμων, προϊόντα που φέρουν την ένδειξη «Olive oil for frying» συνήθως δεν αντιστοιχούν αποκλειστικά σε εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο, αλλά συχνά αφορούν εξευγενισμένα ελαιόλαδα ή συνδυασμούς refined και virgin ελαίων, σχεδιασμένα για χρήση σε υψηλές θερμοκρασίες.
Κατά τη διάρκεια βιομηχανικών σταδίων όπως το refining και το deodorization, τα έλαια εκτίθενται συχνά σε θερμοκρασίες που υπερβαίνουν τους 200°C, συνθήκες στις οποίες μπορούν να σχηματιστούν ενώσεις όπως MCPD και γλυκιδυλεστέρες.
Σημαντικό στοιχείο της υπόθεσης αποτελεί επίσης το γεγονός ότι οι ενώσεις 3-MCPD, 2-MCPD και οι λιπαροί εστέρες τους δεν αποτελούν φυσικά συστατικά του ελαιολάδου κατά την πρωτογενή παραγωγή.
Κατά συνέπεια, η συγκεκριμένη υπόθεση δεν συνδέεται αυτομάτως με πρόβλημα στον κρητικό ελαιώνα ή με συγκεκριμένο Έλληνα παραγωγό, αλλά φαίνεται να αφορά κυρίως στάδια της βιομηχανικής επεξεργασίας, της ανάμειξης προϊόντων και των διαδικασιών ποιοτικού ελέγχου.
The post Ευρωπαϊκός συναγερμός για ελληνικό ελαιόλαδο που πωλήθηκε από μεγάλα σουπερμάρκετ λόγω 3MCPD appeared first on Enimerotiko.gr.
