Η υπόθεση ξεκίνησε από μια δημόσια ανάρτηση και μέσα σε λίγες ώρες πήρε διαστάσεις μεγάλης αστυνομικής έρευνας. Το βίντεο που δημοσιοποίησε ο γνωστός γκαλερίστας Γιώργος Τσαγκαράκης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, παρουσιάζοντας προς πώληση ένα παλαιό Ευαγγέλιο, στάθηκε η αφορμή για να κινητοποιηθούν οι αρχές και να ανοίξει ένας φάκελος που πλέον περιλαμβάνει κατασχέσεις, ελέγχους σε έργα τέχνης και διερεύνηση της προέλευσης αντικειμένων ιδιαίτερης αξίας.
Σύμφωνα με τα έως τώρα στοιχεία, το επίμαχο κειμήλιο χρονολογείται στο 1745 και ήταν εκείνο που προκάλεσε την πρώτη καταγγελία πολίτη προς τις αρμόδιες αρχές. Ακολούθησε έφοδος σε χώρους που συνδέονται με τη δραστηριότητα του γκαλερίστα, με την αστυνομία να εντοπίζει και να κατασχέτει το Ευαγγέλιο, το οποίο εξετάζεται ως προς τη γνησιότητα και, κυρίως, ως προς το πώς βρέθηκε στην κατοχή του. Η σύλληψη του Τσαγκαράκη έγινε με κατηγορία για παραβάσεις της νομοθεσίας περί αρχαιοτήτων και πολιτιστικής κληρονομιάς.
Η έρευνα, ωστόσο, δεν περιορίστηκε μόνο στο θρησκευτικό κειμήλιο. Στις εγκαταστάσεις που ελέγχθηκαν βρέθηκαν εκατοντάδες πίνακες, οι οποίοι τέθηκαν στο μικροσκόπιο των ειδικών προκειμένου να διαπιστωθεί αν πρόκειται για αυθεντικά έργα, αντίγραφα ή πλαστογραφίες. Παράλληλα, έχουν γίνει αναφορές και σε μετρητά που εντοπίστηκαν στους χώρους της επιχείρησης, με το ακριβές ύψος του ποσού να παρουσιάζεται διαφορετικά στα δημοσιεύματα, από περίπου 150.000 έως και πάνω από 200.000 ευρώ.
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται αυτή τη στιγμή στο ιστορικό του Ευαγγελίου. Οι αστυνομικές αρχές αναζητούν αν το αντικείμενο είχε δηλωθεί σε περιστατικά κλοπών ή διαρρήξεων από μονές και εκκλησιαστικούς χώρους σ| ή στο εξωτερικό, ενώ παραμένει ανοιχτό και το ενδεχόμενο να βρισκόταν παλαιότερα σε ιδιωτική συλλογή. Το κρίσιμο ζήτημα, πάντως, είναι ότι –όπως μεταδίδεται– το Ευαγγέλιο δεν είχε δηλωθεί στο υπουργείο Πολιτισμού, γεγονός που ενισχύει το ερευνητικό ενδιαφέρον γύρω από τη διαδρομή του.
Από την πλευρά του, ο Γιώργος Τσαγκαράκης φέρεται να υποστηρίζει ότι δεν γνώριζε το ακριβές νομικό πλαίσιο που διέπει την κατοχή και δημόσια προώθηση τέτοιων αντικειμένων. Σύμφωνα με πληροφορίες που είδαν το φως της δημοσιότητας, εμφανίζεται σε ιδιαίτερα επιβαρυμένη ψυχολογική κατάσταση και υποστηρίζει ότι μπορεί να δώσει εξηγήσεις για όλα τα ζητήματα που έχουν προκύψει. Η υπερασπιστική γραμμή που προβάλλεται επικεντρώνεται αφενός στην άγνοια της νομοθεσίας και αφετέρου στον ισχυρισμό ότι δεν υπήρχε πρόθεση παράνομης διάθεσης αντικειμένων αρχαιολογικής ή θρησκευτικής αξίας.
Στην ανακοίνωση που εξέδωσε η εταιρεία του, υποστηρίζεται ότι οι πίνακες που βρέθηκαν δεν αποτελούν αντικείμενο εμπορικής δραστηριότητας, αλλά προσωπική περιουσία και οικογενειακή συλλογή, που –όπως αναφέρεται– προέρχεται από κληροδότημα των γονέων του και βρίσκεται στην κατοχή της οικογένειας εδώ και δεκαετίες. Για το Ευαγγέλιο, η ίδια ανακοίνωση αναφέρει ότι η εταιρεία είχε ήδη κινήσει διαδικασίες ώστε να το παραδώσει στις αρμόδιες αρχές, προκειμένου να εξεταστούν η γνησιότητα, η χρονολόγησή του και η πιθανότητα να αγοραστεί από το ελληνικό Δημόσιο, με το επιχείρημα ότι δεν υπάρχει σχετική εξειδίκευση σε θρησκευτικά κειμήλια.
Εκεί ακριβώς βρίσκεται και ένα από τα βασικά σημεία αντίφασης που εξετάζονται. Από τη μία πλευρά, το επίμαχο αντικείμενο εμφανίστηκε δημόσια σε βίντεο και συνδέθηκε με διαδικασία πώλησης ή δημοπράτησης. Από την άλλη, στην επίσημη τοποθέτηση της εταιρείας δίνεται έμφαση στην πρόθεση παράδοσής του στις αρχές για αξιολόγηση. Αυτή η απόσταση ανάμεσα στη δημόσια εικόνα της υπόθεσης και στη μεταγενέστερη υπερασπιστική επιχειρηματολογία είναι ένα από τα στοιχεία που θα κληθούν να αξιολογήσουν οι αρχές.
Οι έλεγχοι συνεχίζονται σε όλους τους χώρους που συνδέονται με τη δραστηριότητα του γκαλερίστα, ενώ στο ερευνητικό πεδίο μπαίνουν πλέον τόσο τα συνοδευτικά έγγραφα των έργων τέχνης όσο και οι τίτλοι ιδιοκτησίας που φέρονται να προσκόμισαν συνεργάτες του. Αυτό που προσπαθούν να αποσαφηνίσουν οι αρχές δεν είναι μόνο αν υπάρχουν αδικήματα που σχετίζονται με το συγκεκριμένο Ευαγγέλιο, αλλά και αν η υπόθεση ανοίγει ευρύτερο κύκλο ελέγχου γύρω από τη διακίνηση έργων τέχνης και αντικειμένων μεγάλης ιστορικής ή συλλεκτικής αξίας.
Το βέβαιο είναι ότι η ανάρτηση ενός και μόνο βίντεο λειτούργησε ως καταλύτης. Από εκεί και πέρα, η έρευνα απέκτησε πολλαπλά επίπεδα: το αν το Ευαγγέλιο είναι αυθεντικό, το πώς περιήλθε στην κατοχή του γκαλερίστα, ποια είναι η ταυτότητα και η κατάσταση των εκατοντάδων πινάκων που βρέθηκαν στις αποθήκες, αλλά και αν προκύπτουν ευρύτερες διαδρομές που συνδέονται με παράνομη κατοχή ή διακίνηση πολιτιστικών αγαθών. Η τελική εικόνα της υπόθεσης θα διαμορφωθεί μόνο όταν ολοκληρωθούν οι πραγματογνωμοσύνες, οι έλεγχοι νομιμότητας και η πλήρης χαρτογράφηση της προέλευσης των ευρημάτων.
Thedaily.gr | Τελευταίες Ειδήσεις | Τσαγκαράκης: Το Ευαγγέλιο του 1745 και οι πλαστοί πίνακες – Τι ψάχνουν οι Αρχές και η έρευνα για πιθανό κύκλωμα αρχαιοκαπηλίας
