Εκατοντάδες χιλιάδες νοικοκυριά έχουν βρεθεί εκτός τριών βασικών κοινωνικών επιδομάτων του ΟΠΕΚΑ την τελευταία εξαετία, με τη μείωση των δικαιούχων να φτάνει συνολικά τις 420.117 περιπτώσεις.
Ένας από τους βασικούς λόγους είναι ότι τα εισοδηματικά όρια παραμένουν αμετάβλητα, την ώρα που οι ονομαστικές αποδοχές αυξάνονται. Έτσι, ακόμη και μια μικρή αύξηση μισθού μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια επιδόματος, στερώντας από μια οικογένεια έως και 2.100 ευρώ τον χρόνο.
Το πρόβλημα αφορά τρεις από τις σημαντικότερες κοινωνικές παροχές: το επίδομα παιδιού (Α21), το επίδομα στέγασης και το Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα.
Σύμφωνα με συγκεντρωτικά στοιχεία από εκθέσεις του Γραφείου Προϋπολογισμού του Κράτους στη Βουλή και ανακοινώσεις του ΟΠΕΚΑ, ο αριθμός των επιδοτούμενων περιπτώσεων στις συγκεκριμένες παροχές έχει μειωθεί κατά 420.117 μεταξύ 2020 και 2026.
Η εξέλιξη αυτή αναδεικνύει το πρόβλημα που δημιουργείται όταν τα εισοδηματικά κριτήρια χορήγησης των επιδομάτων δεν προσαρμόζονται στις μεταβολές των αποδοχών και του κόστους ζωής.
Πόσοι δικαιούχοι έχασαν τα επιδόματα
Η μεγαλύτερη μείωση σε απόλυτους αριθμούς καταγράφεται στο επίδομα παιδιού.
Τον Μάιο του 2020 οι δικαιούχοι ανέρχονταν σε 711.527, ενώ τον Μάιο του 2026 είχαν περιοριστεί στους 460.803.
Δηλαδή, μέσα σε έξι χρόνια καταγράφονται 250.724 λιγότεροι δικαιούχοι.
Σημαντική είναι και η μείωση στο επίδομα στέγασης, όπου ο αριθμός των δικαιούχων υποχώρησε από 243.082 σε 168.447.
Πρόκειται για 74.635 λιγότερα νοικοκυριά που λαμβάνουν τη συγκεκριμένη ενίσχυση, σε μια περίοδο κατά την οποία το κόστος ενοικίασης αποτελεί σημαντική οικονομική επιβάρυνση.
Ακόμη μεγαλύτερη είναι η ποσοστιαία μείωση στο Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα, όπου οι δικαιούχοι περιορίστηκαν κατά 39,5%.
Γιατί χιλιάδες νοικοκυριά μένουν εκτός
Το βασικό πρόβλημα εντοπίζεται στη διατήρηση των εισοδηματικών ορίων στα ίδια επίπεδα, παρά τις αυξήσεις των ονομαστικών εισοδημάτων.
Όταν ένας εργαζόμενος λαμβάνει μια μικρή μισθολογική αύξηση, το ετήσιο δηλωθέν εισόδημά του μπορεί να ξεπεράσει το ανώτατο όριο που προβλέπεται για τη χορήγηση ενός επιδόματος.
Το αποτέλεσμα είναι να χάνει την παροχή, ακόμη κι αν η αύξηση των αποδοχών του είναι μικρότερη από το ποσό που εισέπραττε προηγουμένως.
Στην περίπτωση του επιδόματος παιδιού, η υπέρβαση ενός εισοδηματικού ορίου μπορεί επίσης να οδηγήσει σε μετακίνηση σε άλλη κλίμακα και σε σημαντική μείωση της ενίσχυσης.
Το πρόβλημα γίνεται εντονότερο λόγω της ακρίβειας.
Μια οικογένεια μπορεί να εμφανίζει υψηλότερο εισόδημα στη φορολογική της δήλωση, αλλά να έχει στην πραγματικότητα μικρότερη αγοραστική δύναμη, εφόσον οι αυξήσεις των τιμών υπερβαίνουν τις αυξήσεις των αποδοχών.
Η μη αναπροσαρμογή των εισοδηματικών ορίων αποτελεί, επομένως, έναν σημαντικό παράγοντα περιορισμού της πρόσβασης στις κοινωνικές παροχές, χωρίς να αποδεικνύεται ότι ευθύνεται για το σύνολο της μείωσης των δικαιούχων.
aftodioikisi.gr
