Ένα από τα πιο ασυνήθιστα εγχειρήματα για την ενίσχυση της θαλάσσιας ζωής πραγματοποιήθηκε το 2016 στην Τουρκία, όταν ένα παροπλισμένο Airbus A300 οδηγήθηκε στον βυθό του Αιγαίου, ανοιχτά του Κουσάντασι, με στόχο να μετατραπεί σε τεχνητό ύφαλο.
Το αεροσκάφος, το οποίο είχε πλέον ολοκληρώσει την επιχειρησιακή του ζωή, αγοράστηκε από την επαρχιακή διοίκηση του Αϊδινίου έναντι περίπου 270.000 τουρκικών λιρών, ποσό που αντιστοιχούσε τότε σε περίπου 93.000 δολάρια. Στη συνέχεια μεταφέρθηκε στην περιοχή και προετοιμάστηκε κατάλληλα προκειμένου να βυθιστεί με ασφάλεια.
Η επιχείρηση πραγματοποιήθηκε τον Ιούνιο του 2016 και το αεροσκάφος τοποθετήθηκε σε βάθος περίπου 23 μέτρων κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας. Η διαδικασία της βύθισης διήρκεσε περίπου δυόμισι ώρες, με δύτες να συμβάλλουν στην καθοδήγηση του αεροσκάφους μέχρι να φτάσει στον βυθό.
Από αεροπλάνο σε υποθαλάσσιο αξιοθέατο
Η επιλογή του Κουσάντασι δεν ήταν τυχαία. Οι τουρκικές Αρχές επιδίωκαν να ενισχύσουν τον καταδυτικό τουρισμό στην περιοχή, δημιουργώντας ένα νέο και ιδιαίτερα εντυπωσιακό σημείο για τους λάτρεις των καταδύσεων.
Οι τοπικές Αρχές εκτιμούσαν ότι το νέο υποθαλάσσιο αξιοθέατο θα μπορούσε να προσελκύσει έως και 250.000 επισκέπτες τον χρόνο, ενισχύοντας την τοπική οικονομία και τον καταδυτικό τουρισμό.
Πέρα από την προσέλκυση τουριστών, το σχέδιο συνδεόταν και με την προσπάθεια περιορισμού της πίεσης που δεχόταν το φυσικό θαλάσσιο περιβάλλον από την αυξημένη τουριστική δραστηριότητα.
Η δημιουργία ενός νέου σημείου κατάδυσης θα μπορούσε να κατευθύνει μέρος των επισκεπτών μακριά από τους φυσικούς υφάλους, οι οποίοι είχαν ήδη επιβαρυνθεί από τον μεγάλο αριθμό τουριστών.
Η Τουρκία είχε ήδη προχωρήσει και στο παρελθόν σε αντίστοιχες ενέργειες, βυθίζοντας μικρότερα αεροσκάφη σε διάφορα σημεία των ακτών της. Ωστόσο, η επιλογή ενός Airbus A300 αποτέλεσε ένα σαφώς μεγαλύτερο και πιο φιλόδοξο εγχείρημα.
Για τη βύθιση χρησιμοποιήθηκε ειδικός εξοπλισμός επίπλευσης, ενώ δύτες συμμετείχαν στην επιχείρηση ώστε να διασφαλιστεί ότι το μεγάλο αεροσκάφος θα οδηγηθεί με ελεγχόμενο τρόπο προς τον βυθό.
Καθώς το νερό εισερχόταν στο εσωτερικό του, το αεροσκάφος σταδιακά έχανε την άνωση που το συγκρατούσε στην επιφάνεια και κατέληξε στον βυθό, σε βάθος περίπου 23 μέτρων.
Το εγχείρημα εντάχθηκε σε μια ευρύτερη διεθνή πρακτική δημιουργίας τεχνητών υφάλων με τη σκόπιμη βύθιση πλοίων, αεροσκαφών και άλλων κατάλληλα προετοιμασμένων κατασκευών. Η αποτελεσματικότητα τέτοιων παρεμβάσεων, ωστόσο, εξαρτάται από παράγοντες όπως η ποιότητα των υδάτων, η επιλογή της τοποθεσίας, τα υλικά που χρησιμοποιούνται και το οικοσύστημα της κάθε περιοχής.
Έτσι, ένα αεροσκάφος που κάποτε μετέφερε επιβάτες στους αιθέρες απέκτησε μια δεύτερη ζωή στον βυθό του Αιγαίου. Το Airbus A300 του Κουσάντασι αποτελεί μέχρι σήμερα ένα από τα πιο παράξενα παραδείγματα μετατροπής ενός παροπλισμένου αεροπλάνου σε υποθαλάσσιο αξιοθέατο και πιθανό καταφύγιο για τη θαλάσσια ζωή.
